Περισσότερα για: Επιστημες, Κοινωνια, Παραξενα

11.06.2010

Μπορούν τα βατράχια να… προβλέψουν τους σεισμούς; Φαίνεται ότι ο κοινός βάτραχος Bufo bufo, είδος που ζει και στην Ελλάδα, δεν είναι και τόσο.. μπούφος! Όπως υποστηρίζουν Βρετανοί ερευνητές, το αμφίβιο φρόντισε να το σκάσει από τη Λ’ Ακουίλα της Ιταλίας μέρες πριν εκδηλωθεί ο πρόσφατος φονικός σεισμός των 6,3 Ρίχτερ. Τι σημαίνει λοιπόν η πρόσφατη εμφάνιση χιλιάδων τέτοιων βατράχων στην Εγνατία Οδό;

Οι Βρετανοί επιστήμονες του βρετανικού Ανοιχτού Πανεπιστημίου διεξήγαγαν μία από τις πρώτες μελέτες που καταγράφουν τη συμπεριφορά ενός ζώου πριν, κατά τη διάρκεια και έπειτα από έναν σεισμό. Τα ευρήματά τους υποδεικνύουν ότι οι φρύνοι μπορούν να ανιχνεύουν προσεισμικές ενδείξεις, όπως η απελευθέρωση αερίων και φορτισμένων σωματιδίων, και να χρησιμοποιούν τις ενδείξεις αυτές σαν μια μορφή συστήματος έγκαιρης πρόβλεψης σεισμών. Η μελέτη δημοσιεύεται στο Journal of Zoology που εκδίδεται από τη Ζωολογική Εταιρεία του Λονδίνου.

Δέκα ημέρες πριν εκδηλωθεί ο σεισμός της 6ης Απριλίου, που σκότωσε 300 ανθρώπους, η ομάδα της Δρ Γκραντ έτυχε να ξεκινήσει μια μελέτη για τους φρύνους στην περιοχή της λίμνης Σαν Ρουφίνο, 74 χλμ βόρεια της σεισμόπληκτης πόλης. Η βιολόγος παρακολούθησε τον πληθυσμό των φρύνων για ένα μήνα, μετρώντας τα αμφίβια και καταγράφοντας τις μεταβολές της θερμοκρασίας, της υγρασίας, του ανέμου και άλλων συνθηκών. Στα τέλη Μαρτίου οι αρσενικοί φρύνοι είχαν κάνει την εμφάνισή τους για την περίοδο της αναπαραγωγής, όπως κάνουν κάθε χρόνο. Όμως το 96% των αρσενικών είχε εξαφανιστεί μυστηριωδώς μέχρι την 1η Απριλίου, πέντε ημέρες πριν από το σεισμό. Ακόμα και στη διάρκεια της πανσελήνου της 9ης Απριλίου, όταν οι φρύνοι θα έπρεπε να ζευγαρώνουν μαζικά, ο πληθυσμός τους στην περιοχή ήταν μειωμένος κατά 50-80%. Επιπλέον, ο αριθμός των ζευγαριών αρσενικών και θηλυκών φρύνων έπεσε μυστηριωδώς στο μηδέν τρεις μέρες πριν από τον κύριο σεισμό.

Οι φρύνοι δεν επέστρεψαν στην περιοχή μέχρι τις 15 Απριλίου, δύο ημέρες μετά τον τελευταίο μεγάλο μετασεισμό. Η Δρ Γκαντ εκτιμά ότι πρόκειται για μια «δραματική μεταβολή» στις συνήθειες του είδους, δεδομένου ότι οι αρσενικοί φρύνοι κανονικά παραμένουν στη λίμνη για όλη τη διάρκεια της αναπαραγωγικής περιόδου. Ο μηχανισμός με τον οποίο οι φρύνοι θα μπορούσαν να προαισθάνονται τους σεισμούς παραμένει εντελώς άγνωστος, ωστόσο η Δρ Γκραντ μπόρεσε να προχωρήσει μια υπόθεση. Στοιχεία που παραδόθηκαν στην ερευνήτρια από Ρώσους επιστήμονες δείχνουν ότι η μεγάλη έξοδος των φρύνων από τη λίμνη Σαν Ρουφίνο συνέπεσε χρονικά με εξάρσεις της ηλεκτρικής δραστηριότητας στην ιονόσφαιρα πάνω από την Ιταλία.

Αυτά έγιναν στην Ιταλία, αλλά το θέμα είναι τι ακριβώς συμβαίνει στην Ελλάδα, με την πρόσφατη εμφάνιση χιλιάδων τέτοιων βατράχων στην Εγνατία Οδό Η έπαρχος Λαγκαδά, κα. Πόπη Καλαϊτζή χαρακτηρίζει την εμφάνιση αυτή φυσιολογικό φαινόμενο, αφού ο αυξημένος αριθμός βατράχων δικαιολογείται λόγω των πολλών βροχοπτώσεων της προηγούμενης περιόδου, που επηρέασε την αναπαραγωγική διαδικασία. Μακάρι να είναι έτσι και να μην συνδέεται το γεγονός με κάποια πρόβλεψη μεγάλου σεισμού. Παρόλα αυτά, αντίθετη γνώμη φαίνεται να έχουν Ρώσοι επιστήμονες, που προβλέπουν μεγάλο σεισμό στην Ελλάδα.